مزایا و معایب آیکون ها در طراحی سایت


اگه میخواهید بدونید چرا آیکون ها در طراحی سایت همیشه بهترین راه حل ممکن نیستن این مقاله رو بخونید، بعلاوه اینکه تو این مقاله چند تا راهکار برای حل مشکلاتتون داده میشه.
تو پیام های دریافتی ایمیلتون، یا توی فیسبوک، یا هر گوشه ای از دنیای وب که سرک بکشید، میتونید آیکون ها رو ببینید که گاهی در کنار متن و گاهی هم به جای متن میان.
اما اگه یادتون باشه در اصل آیکون خیلی قبل از ظهور وب و طراحی تجربه کاربری استفاده میشد. و چه توی وب و چه قبل از اون، هدف از استفاده از آیکون همیشه این بوده که پیامو با زبان تصاویری که برای همه قابل فهمه برسونیم.
برای اینکه به این هدف برسیم، دو تا چیز لازمه:
    تصویر آیکون برای بیشتر مردم قابل درک باشه
    همه مردم از اون تصویر یک معنای واحد برداشت کنند
وقتی آیکون هر دو تای این ویژگی ها رو داشته باشه، میشه بگیم که آیکون قوی ای محسوب میشه. مثلا نمادهای مذاهب بزرگ جهان رو ببینید. اگه تو یه سمیناری شرکت کرده باشید، اگه هر کدوم از نمادهای صلیب، ستاره شش پر یا هلال ماه رو ببینید سریع میتونید متوجه بشید که نماد کدوم مذهبه. شاید به نظرتون این مثال بی ارتباط بیاد، چون که ما فقط در مورد کامپیوتر از کلمه آیکون استفاده می کنیم، اما در زبان انگلیسی یعنی نماد، و در واقعیت هم آیکون و نماد هر دو تصویری هستن که معنی خاصی دارن. پس می بینید که مثال بی ربطی هم نزدم.
اما تو دنیای دیجیتال، آیکون ها با یه سری مسائل چالشی مهم روبرو هستن. یکیش اینکه ممکنه دائمی استفاده نشن.
پس اجازه بدید یه نگاه دقیق تر به این مسئله بندازیم و ببینیم چطوری میشه تو این حوزه کار کرد.
درک جهانی و عدم درک در جهان
یکی از مشکلات، وسعت استفاده از یه آیکونه. شاید لازم باشه به نوعی استانداردسازی بشه مثلا از طرف یه مقام دولتی استفاده از یه آیکون اجباری بشه.
مسئله اینه که مردم همیشه یه برداشت مشترک از آیکون ها ندارن. تفاوت های فرهنگی و حتی شخصی رو برداشت ما از معنی یه آیکون اثر میذارن و بعضی وقتا این برداشت های متفاوت مشکل ساز میشه.
اگه یه آیکونی برای مردم تازگی داشته باشه، بر اساس تجربه های قبلیشون و نشونه های موضوعی که آیکون توش استفاده شده، تفسیرش می کنن.
این هم میتونه به نفع طراح آیکون باشه هم به ضرر.
مثلا علائم راهنمایی و رانندگی معمولا برای هر منطقه جغرافیایی خاص خودشه و بیشتر راننده هایی که تو کشور رانندگی می کنن هم از مردم همون کشورن، اگر هم مسافر یا مهاجر باشن، حتما با مطالعه قبلی وارد اون کشور شدن. پس باید علائم راهنمایی و رانندگی هر کشوری همتراز با استانداردهایی باشه که تو خود کشور معمولا بکار میره.
از طرف دیگه، اگه بخواهیم برای یه کشور کوچیک مثلا تو وسط اروپا علائم راهنمایی و رانندگی طراحی کنیم، حتما بزرگراه های بین المللی از این کشور رد میشن، پس باید استانداردها و زبان راننده هایی که ممکنه از کشورهای اطراف از اون منطقه رد بشن هم مد نظر قرار بدیم. بنابراین باید فرهنگ و زبان کشورهای بیشتری رو بررسی کنیم.
محدودیت های فرهنگی
اگه نمادی رو برای کل جهان طراحی می کنید، بد نیست به این نکته هم توجه داشته باشید که ممکنه همون مشکلی که برای ترجمه زبان های مختلف پیش میاد برای ترجمه نمادها هم پیش بیاد. یه آیکون میتونه برای فرهنگ های مختلف معانی متفاوتی داشته باشه و همون حس گیج کنندگی و سردرگمی رو داشته باشه که همیشه میگیم برای کاربرپسند بودن سایتون، تو طراحی تجربه کاربری و رابط کاربری باید ازش دوری کنید.
مثلا آیکون چشم رو در نظر بگیرید. آیکون چشم معمولا تو رابط های کاربری به معنی "مشاهده" استفاده میشه. اگه کسی پیشینه ای درباره نماد چشم نداشته باشه، قطعا با دیدن چشم، همین مشاهده رو برداشت می کنه. اما تو بعضی مناطق، چشم معانی بدی داره، مثلا چشم شیطان، چشم حسود و چشم زدن.
بکارگیری
آیکون هم مثل بقیه راههای ارتباطی، تو یک حالت دائمی تغییر معنا قرار داره و از این نظر دینامیکه، یعنی با نحوه استفاده ما تحث تأثیر قرار میگیره.
باید همینطور که یه آیکون، معانی جدیدی به خودش میگیره، ورژن های قبلیش کاملا از اذهان پاک بشه تا یه زبون تصویری استاندارد بتونه بوجود بیاد.
تو سایتتون اگه دیدید که کاربرها با کاربرد یه آیکون خوب آشنا شدن و ازش استفاده می کنن، پس یعنی اون آیکون راه ارتباطی خوبیه. خب همچنان ازش استفاده کنید. اگه یه دفعه معنی یه نمادی رو تغییر بدید، تجربه کاربری سایتتون افت می کنه و حس خوب کاربرها رو نسبت به سایتتون از بین میبرید.
ابهام پیام و اینکه چرا هنوز هم کلمات اهمیت دارند
از کلمات استفاده کنید
معمولا همه تصویرو سریع تر از متن تو ذهنشون پردازش می کنن، به خصوص وقتی معنی تصویرو بدونن.
ولی با این وجود نمیشه فقط از نماد استفاده کرد. خیلی وقت ها شاید بهتر باشه با یه توضیح مختصر با کلمات، پیام آیکون رو شفاف کنید و خیال مخاطبینتونو از بابت کلیک کردن رو آیکون راحت کنید. اینجوری اعتماد به نفس کاربر هم میره بالا و در نتیجه نسبت به سایتتون حس خوبی میگیره.
پس هر چند که آیکون ها سریعتر تو مغز پردازش میشن، اما کلمه ها قابل اعتماد ترن و اگه آیکون در کنار کلمه استفاده بشه تکمیله.
طراح های رابط کاربری هر روز بیشتر از قبل به سمت استفاده همزمان آیکون و کلمه رو میارن. درسته که یه چیزایی رو از دست میدید، ولی چیزای مهمتری اینجوری به دست میارید. آیکون های همبرگری که بخاطر نامفهوم بودنشون معروف شده بودن، الآن زیرشون یه کلمه "فهرست" مینوسن و مشکل حل شد. الآن دوباره افتادن رو دور.
از مدها دوری کنید
از اسمش مشخصه، مد، یعنی فقط تو همین دوره مد شده و قرار نیست دائمی باشه. اگه بخواهید برای بخش های دوره ای و کوتاه مدت سایتتون ازش استفاده کنید اتفاقا خیلی جالب میشه، اما برای برنامه هایی که قراره عمر طولانی داشته باشن بهتره به همون تصاویر کلاسیک بچسبید.
برای مثال خدمتتون یه مثالی رو میگم که تو یه سایت خارجی در مورد کاربرد آیکون های توخالی، تو یه موبایل دیدم. نوشته بود "در کل برنامه خیلی خوب بود، اما تو بعضی از طراحی ها از همون طرحی استفاده شده بود که سابقا iOS7 بکار برده بود. اون طراحی سایت مناسب همون پلتفرم بودند".
همینطور که میبینید، برخلاف اینکه آیکون های تو خالی که فقط یه خط باریک داشتن، اونموقع مد بودن، اما در مقایسه با آیکون های تو پر انتخاب اشتباهی بود. طراح نباید کاربرد رو فدای ظاهر کنه و کاربر رو سردرگم کنه.
اگه آیکون هاتون فقط مخصوص همون یک موقعیت خاصی که ازشون استفاده کردید هستن، به نظرم بهتره یکم دیگه وقت بذارید و یه آیکون دیگه طراحی کنید.
چیزای قدیمی همیشه کلاسیک می مونن، چون بطور دائم دارن استفاده میشن. و بخاطر همین استفاده دائم، همه باهاشون آشنایی دارن. پس دقیقا همونیه که ما میخواهیم. همه ازش یک معنی مشترک برداشت می کنن، چون ازش پیشینه مشترکی تو ذهنشون دارن.
آیکون هایی که فقط یه مدت مد میشن، قابل درک نیستن و قابل درک بودن مهمترین عنصریه که کاربر از نماد های سایت توقع داره.
عدم نیاز به توضیح
از هر 10 آیکونی که نیاز به توضیح دارن، 9 موردشون با شکست روبرو میشن. آشنا بودن یه آیکون برمیگرده به تکرار مشاهدش و اگه یه آیکون خیلی اختصاصی باشه ممکنه باعث سردرگمی یا تجربه کاربری بد بشه.
اگه بخواهید معنی یه آیکون رو با یه چیز دیگه توضیح بدید، ارزششو کم کردید.
مثل وقتی که بخواهید کنار نماد ذره بین بنویسید "جستجو" تا نشون بدید، اینجا ذره بین نماد بزرگنمایی نیست. اینجوری مخاطب اول آیکون رو میبینه و متوجه میشه یه ابزار جستجو اینجاست، و بعد دوباره میبینه نوشته "جستجو"!
تو این صفحه میتونید یه نمونه طراحی نوار جستجو بازشدنی ببینید که علامت یه ذره بین هم کنارش گذاشته. میبینید که نوار جستجو تو اینجا که بکار رفته مشخصه برای جستجو کاربرد داره و علامت ذره بین معنیش رو تأکید کرده.
راه های بهتر شدن
آیکون ها رو حساب شده و به تعداد کم بکار ببرید
درسته که آیکون ها خیلی به درد بخورن ولی قرار نیست که همیشه همینطور دم دستی هر جا شد یکی بذاریم.
به جاش، اگه هوشمندانه و فقط برای کمک به طراحیتون ازش استفاده کنید، پیام آیکون هاتون هم بهتر دیده میشه و کاربر بهتر با سایت درگیر میشه. سایت های معروف و حرفه ای الآن همینکارو می کنن. به جای فهرست های همبرگری، جهت یاب های سطح بالا میذارن و یه آیکون سلسله مراتبی بکار میبرن. قالب های جدید هم، محبوب ترین صفحات سایت رو با آیکون نشون میدن که بخاطر استفاده زیادشون، تقریبا همه با شکل آیکونش آشنا هستن و دیگه برای اینکه قسمت های مختلف سایت رو نشون کاربر بدیم وابسته به آیکون های مبهم فهرست نیستیم و راههای مختلفی پیش رومونه.
فیسبوک هم وقتی سه سال پیش قالب فهرست هاشو بازطراحی کرد، جهت یابشو به "تب بار" تغییر داد تا بهتر نحوه کاربرد مردم رو بازتاب بده.
رسوم رو در نظر بگیرید
محتاط باشید و حواستون باشه از آیکون های ناآشنا استفاده نکنید. اگر میخواهید یه تصویر معمول و مورد قبول اکثریت رو به چیز خاصی اختصاص بدید باید هدفمند باشه، مثلا برای اینکه تو طراحیتون از یه مفهوم یا کاربرد غیرعادی بهره ببرید.
درک معنی آیکون هایی که از قواعد و رسوم گرفته شدن، برای بیشتر مردم راحتتره و اینطوری با اعتماد به نفس بیشتری از آیکون های سایتتون استفاده می کنن.
یه زمینه معنی دار طراحی کنید
آیکون های هم مثل زبان، معنیشونو از زمینه و شرایطی که توش بکار میرن میگیرن. پس با یه طراحی خوب که زمینه ی مناسبی رو آیکون هاتون بوجود میاره، معنی آیکون هاتونو تقویت کنید و کاری کنید تو زمینه سایت بدرخشن.
مثلا یه فلش تو گوشه سمت چپ یه کتاب دیجیتال میتونه هر معنی ای داشته باشه، اما با توجه به مکان قرارگیریش، اکثرا فکرشون به این سمت میره که احیانا با کلیک روش میریم صفحه بعد.
البته اینم در نظر بگیرید که این مثالی که زدم هیچ خطری نداره و کاربر اگه معنیشو متوجه نشه میتونه خیلی راحت امتحانش کنه. اما تو کارهای حساس تر، مثل ارسال یه مطلب جدید تو صفحات اجتماعی یا ارسال ایمیل، جای خوبی برای امتحان کردن چیزهای تازه نیست.
آیکون مسئولانه
درباره آیکون های سایتتون دقیق و هدفمند باشید و اگه به نظرتون نیاز هست، با نوشتن چند کلمه توضیح بدید، و از آیکون هایی استفاده کنید که تا حد امکان مشمولیت داشته باشن. در کنار همه اینها، از یه زمینه هماهنگ با آیکون ها استفاده کنید که معنیشونو تقویت کنید.
یادتون باشه که آیکونی خوب و مناسب محسوب میشه که اکثریت مردم متوجه منظورش بشن و پیامش ملموس و همیشگی باشه. اگه این نکته رو همیشه رعایت کنید، محاله اشتباه کنید.
 

خدمات و محصولات صنعتی

 الکتروپمپ